powrót z cmentarza –
pochowane w drzewach
japońskie cykady
(cmentarz Tama, Tokyo, 2015)
return from cemetery –
Japanese cicadas
(Tama Graveyard, Tokyo, 2015)
powrót z cmentarza –
pochowane w drzewach
japońskie cykady
(cmentarz Tama, Tokyo, 2015)
return from cemetery –
Jeśli jedynym celem pisania haiku miałoby być tylko uchwycenie „prawdy w naturze”, poeta nie potrzebowałby rzetelnych studiów, by zdobyć nową wiedzę, nie dążyłby również nieustannie do wzbogacania umysłu. Jedynie co musiałby robić, to podążać za cieniem chmury z notatnikiem w kieszeni.
[L. Szeglowski]
MIZUHARA Shūōshi (1892–1981)
自然の真と文藝上の真
Shizen no shin to bungei-jō no shin (1931)
Prawda w Naturze i Prawda w Literaturze (1931)–pionier ruchu Haiku Nowej Fali shinkō haiku 新興俳句; uczeń TAKAHAMY Kyoshiego – propagatora "obiektywnego szkicowania" –
---------------------------------------------------------------------------------------------
If the whole aim of haiku writing were to grasp 'truth in nature,' the poet would need no assiduous study to gain new knowledge, no constant endeavour to enrich his mind. All he would have to do would be to roam about with a notebook in his pocket, following the shadow of a cloud.
MIZUHARA Shūōshi(1892–1981)
Shizen no shin to bungei-jō no shin (1931)
Truth in Nature and Truth in Literature (1931)
[za Wikipedią]
haiku śmierci:
przy jakim świetle
będzie wykuwane moje imię –
odległy księżyc
jisei haiku:
at what kind of light
will my grave's name be cut –
distant moon
船と岸と話してゐる日永かな
Fune to kishi to hanashite iru
hinaga kana
(Masaoka Shiki)
船 fune – środek transportu wodnego, tu : łódka
と to – partykuła w funkcji spójnika łączącego rzeczowniki: i lub z
岸 kishi – brzeg
と to – partykuła w funkcji spójnika łączącego rzeczowniki: i lub z
話して hanashite – czas teraźniejszy ciągły czasownika hanasu: tzw. forma ~te: rozmawia/ją
ゐる iru – czasownik pomocniczy (odnosi się do tylko istot żywych) stosowany z formą ~te
てゐる ~te + iru – konstrukcja czasu teraźniejszego ciągłego (stan rezultatywny)
日永 hinaga – długi dzień / pora dzienna; dzień robi się dłuższy – kigo wiosenne
かな kana – znak ucinający kireji
1.
łódka i brzeg
rozmawiają
dzień coraz dłuższy
Czyżby wyłoniła nam się personifikacja? Nie tym razem. Shiki zastosował tu jedynie metonimię, a właściwie jej odmianę – synekdochę.
łódka = osoba na łódce
brzeg = osoba na brzegu
2.
łódka z brzegiem
prowadzą rozmowę
dzień coraz dłuższy
W trzeciej wersji prostym zabiegiem możemy uzyskać sprytną dwuznaczność:
a) synekdocha (jak w poprzednich wersjach);
b) okolicznik miejsca "zawiesza" synekdochę akcentując jedynie przestrzeń, w której toczy się rozmowa;
3.
pomiędzy łódką a brzegiem
toczy się rozmowa
dzień coraz dłuższy
(© Lech Szeglowski)
przed Bożym Narodzeniem
mój cień zajmuje
bezimienny grób
before Christmas
my shadow covers
a nameless grave
stan wojenny –
Na zachodzie bez zmian
w marnym stanie
martial law – *
All Quiet on the Western Front
run-down
*Martial law in Poland was declared in the period between 13 December 1981 and 22 July 1983
sakura in bloom
all stone lanterns still
full of emptiness
Miyajima, April 2017